Czy można żądać alimentów przed narodzinami dziecka?

Możliwość żądania alimentów przed narodzinami dziecka

Tak. Prawo rodzinne przewiduje możliwość zabezpieczenia finansowego matki i jej nienarodzonego dziecka jeszcze przed porodem, choć rozwiązanie to ma charakter wyjątkowy. Jego celem jest zapewnienie matce środków utrzymania w okresie ciąży i porodu, kiedy nie może podjąć pracy ani samodzielnie pokryć kosztów związanych z utrzymaniem.

Art. 142 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego

Zgodnie z art. 142 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego matka może jeszcze przed urodzeniem dziecka żądać wyłożenia przez mężczyznę odpowiedniej sumy pieniężnej na koszty utrzymania matki przez trzy miesiące w okresie porodu oraz na koszty utrzymania dziecka przez pierwsze trzy miesiące po urodzeniu. Termin i sposób zapłaty określa sąd.

Okres, na jaki sąd może przyznać alimenty

Sąd, na podstawie wniosku matki, może przyznać alimenty w dwóch okresach: trzy miesiące przed porodem – na pokrycie wydatków związanych z ciążą i porodem, oraz trzy miesiące po narodzinach dziecka – na zabezpieczenie utrzymania noworodka.

Uwiarygodnienie ojcostwa

Warunkiem zastosowania art. 142 k.r.o. jest uwiarygodnienie ojcostwa. Nie chodzi zatem o prawomocne ustalenie ojcostwa w rozumieniu zakończonego postępowania sądowego, lecz o takie wykazanie okoliczności, które pozwala sądowi uznać ojcostwo danego mężczyzny za uwiarygodnione. Nie wymaga to pełnego udowodnienia ojcostwa, lecz wykazania, że w danych okolicznościach dana osoba jest najbardziej prawdopodobnym ojcem, na przykład ze względu na pozostawanie w nieformalnym związku z matką. Uprawdopodobnienie może zostać potwierdzone dokumentami, korespondencją czy zeznaniami świadków.

Wysokość i sposób wypłaty świadczenia

Wysokość świadczenia ustalana jest indywidualnie, w zależności od potrzeb matki i dziecka oraz możliwości finansowych ojca. Środki za okres ciąży są zazwyczaj wypłacane bezpośrednio matce, natomiast środki na utrzymanie dziecka mogą być zdeponowane w sądzie i wypłacone po urodzeniu dziecka na podstawie aktu urodzenia.

Przepisy te mają przede wszystkim charakter ochronny. Ich celem jest umożliwienie zabezpieczenia środków na okres ciąży, porodu i pierwszych miesięcy życia dziecka, zanim możliwe będzie dochodzenie lub wykonywanie świadczeń alimentacyjnych na zasadach dotyczących już urodzonego dziecka.